“Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi” ile ilgili Anayasa Mahkemesi Kararları

13/5/2020 tarihli ve 31126 sayılı Resmî Gazete’de, Anayasa Mahkemesi’nin “Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi” ile ilgili ilk kez verdiği üç kararı yayımlandı:

Bilindiği üzere “Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi”, “Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sistemi” adı verilen nevi şahsına münhasır başkanlık sistemiyle birlikte Türk hukukuna giren yeni bir hukuki düzenleme tipidir.

Bu yeni sistemde, tek başına yürütme organı olarak görev yapan Cumhurbaşkanı, bir nevi yasama yetkisiyle de donatılmıştır. Bu yetkiyi, “Cumhurbaşkanı Kararnamesi” adı verilen düzenlemeleri yaparak kullanmaktadır. Anayasa’nın 104. maddesinin ilgili fıkrası şu şekildedir:

Cumhurbaşkanı, yürütme yetkisine ilişkin konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarabilir. Anayasanın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle dördüncü bölümde yer alan siyasi haklar ve ödevler Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenemez. Anayasada münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Kanunda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde, kanun hükümleri uygulanır. Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir.”

Anayasa Mahkemesi, 13 Mayıs 2020 günü Resmi Gazete’de yayımlanan yukarıda bahsettiğimiz üç kararı ile, Cumhurbaşkanı Kararnamesi adı verilen bu yeni tip hukuki düzenleme türü ile ilgili olarak ilk defa hukuki değerlendirmelerde bulunmuş oldu. Bu açıdan bu kararlar önem taşıyor.

Dr. Öğr. Üyesi Taylan Barın, bu kararları incelediği bir yazı yayımladı. Lexpera Blog üzerinde ulaşabilirsiniz.

Av. Ertuğrul Harman
Sözleşme hukuku, bilişim hukuku, ticaret hukuku, fikri mülkiyet hukuku, uluslararası özel hukuk ve sigorta hukuku ağırlıklı çalışan bir avukat (LLM Exeter), yazılım geliştirici (Sayıbul, Masterlist), doktora adayı, blog yazarı (ertugrulharman.com). İngilizce (KPDS 96) ve Almanca (B2) biliyor. Türkiye ve ABD'de faaliyet gösteriyor.
USATurkey